Tĩnh tâm Mùa Chay: Đức cha Varden suy tư về “Vinh quang”

Tác giả: Đức cha Erik Varden, OCSO

Cao Trí (TGPSG) biên dịch từ Vatican News

TGPSG/Vatican News -- Đức cha Erik Varden trình bày bài suy niệm thứ bảy trong Tuần Tĩnh tâm tại Vatican dành cho Đức Giáo hoàng Lêô XIV, các Hồng y cư ngụ tại Roma và các vị đứng đầu các Bộ, với chủ đề “Vinh quang”. Sau đây là bản tóm lược bài suy niệm.

Khi Đức Giêsu nói rõ điều đó để ở lại với Người, để bước vào Nước Trời mà Người đang chỉ dẫn, thì “nhiều môn đệ đã rút lui và không còn đi theo Người nữa”.

Họ không chấp nhận những giáo huấn của Người về tính hiện thực của bí tích, về sự bất khả phân ly của hôn nhân và về tính tất yếu của Thập Giá.

Khi Đức Kitô bị đóng đinh trên đồi Canvê, đoàn người từng đồng hành với Người sáu ngày trước đó không còn nữa.

Chỉ còn lại hai người: Thân Mẫu Người và Gioan, người môn đệ được yêu mến.

Thánh Gioan thuật lại một cách mạnh mẽ về sự tự hủy (kenosis) của Đức Giêsu.

Biến cố ấy diễn ra trên hai bình diện: tình yêu đầy lòng thương xót của Thiên Chúa bị nghiền nát trong cối ép của Thập Giá; và sự phản bội những trung tín nơi con người.

Tuy nhiên, thánh Gioan quả quyết rằng chính cảnh tượng bị bỏ rơi ấy lại tỏ lộ vinh quang của Đức Kitô.

“Sự tôn vinh”, theo thánh Bernard, “xảy ra trước nhan Thiên Chúa”, khi cuộc lữ hành trần thế kết thúc và chúng ta được chiêm ngắm điều mà trong đời này ta đã vững lòng hy vọng, đặt trọn niềm tin nơi Danh Đức Giêsu.

“Spes in nomine, res in facie est.”

Công thức súc tích này khó có thể chuyển dịch trọn vẹn, ngoài cách diễn giải dài hơn: “Niềm hy vọng của chúng ta đặt nơi Danh Chúa; thực tại chúng ta trông đợi sẽ được tỏ lộ khi diện kiến Người.”

Tuy nhiên, một “vinh quang ẩn giấu” vẫn có thể cảm nhận được ngay từ bây giờ. Thánh Augustinô thường nói rằng chúng ta mang hình ảnh vinh quang trong một “dạng thức mờ tối”. Khi bước qua cuộc đời này, hình ảnh ấy sẽ được tỏ lộ cách minh nhiên và “rạng ngời”.

Khi ấy, nó sẽ tỏ lộ trước nhan Thiên Chúa. Mọi méo mó do việc lạm dụng tự do gây ra sẽ được chữa lành, để hình ảnh ấy xuất hiện trong vẻ đẹp nguyên thủy của nó: như “forma formosa”, hình thể mỹ lệ.

Thánh Augustinô nhấn mạnh rằng vinh quang của hình ảnh ấy không bao giờ bị đánh mất; nó được khắc ghi trong hữu thể chúng ta.

Tuy nhiên, nó có thể bị vùi lấp dưới những tầng bóng tối chồng chất, và cần được gỡ bỏ.

Giáo hội biểu lộ ánh rạng ngời của “vinh quang ẩn giấu” nơi các thánh. Các ngài là chứng tá cho thấy ngay cả bệnh tật và sự yếu hèn cũng có thể được quan phòng để thực hiện một mục đích vinh quang, ban sức mạnh cho những ai yếu đuối và làm họ trở nên rạng rỡ.

Giáo hội chuyển thông “vinh quang ẩn giấu” qua các bí tích. Mọi tín hữu Công giáo đều biết ánh sáng có thể bừng lên thế nào trong tòa giải tội, trong bí tích xức dầu, trong một lễ truyền chức hay một hôn lễ.

Rực rỡ nhất, nhưng đồng thời cũng kín ẩn nhất, là vinh quang của Bí tích Thánh Thể. Có linh mục nào, sau khi dâng Thánh lễ, lại không cảm nghiệm điều mà một nhạc sĩ vĩ đại từng nói về một nhạc cụ trong sự truyền đạt rạng ngời của vẻ đẹp, sự chữa lành và chân lý:

‘Cái chết thực sự không còn là bi kịch nữa: bởi lẽ điều cao quý nhất nơi trung tâm đời sống con người đã được chiêm ngắm và sống trọn’, khi tâm hồn bừng cháy niềm kinh ngạc vinh quang?

Đức cha Erik Varden, Giám mục Trondheim (Na Uy), được mời giảng Tuần Tĩnh tâm năm 2026 cho Đức Giáo hoàng Lêô XIV, các Hồng y cư ngụ tại Roma và các vị đứng đầu các Bộ thuộc Giáo triều Rôma, diễn ra từ Chúa nhật 22-2 đến thứ Sáu 27-2.